Szkoła żeglarska Sailcraft wyślilj wiadomość
Szkoła żeglarska Sailcraft zadzwoń
Szkoła żeglarska Sailcraft facebook
Szkoła żeglarska Sailcraft instagram
Szkoła żeglarska Sailcraft

Przeczytaj również 

Zapisz się na rejs!

Zapisz się na kurs!

Zapisz się na kurs!

Zapisz się na rejs!

 

Chcesz zacząć swoją przygodę z żeglarstwem?

 

  Sprawdź nasze kursy i najbliższe rejsy!

 

Czy na radio VHF na jachcie trzeba mieć uprawnienia?

 

Tak. Do samodzielnej obsługi morskiego radiotelefonu VHF wymagane jest odpowiednie świadectwo operatora, najczęściej SRC (Short Range Certificate), czyli Świadectwo Operatora Łączności Bliskiego Zasięgu. W Polsce wydaje je Urząd Komunikacji Elektronicznej po zdaniu egzaminu. Jednostka powinna również posiadać odpowiednie pozwolenie radiowe.

Jaki zasięg ma radio VHF na morzu?

 

Zasięg radia VHF zależy przede wszystkim od wysokości anten, ukształtowania terenu i warunków propagacji. Radiotelefon stacjonarny z anteną na maszcie może zapewniać łączność na odległość kilkudziesięciu mil morskich, natomiast urządzenia ręczne zwykle mają mniejszy zasięg. Nie ma jednej gwarantowanej odległości dla każdego jachtu.

Czy można używać radia VHF bez numeru MMSI?

 

Radiotelefon VHF może służyć do zwykłej komunikacji głosowej bez zaprogramowanego numeru MMSI, pod warunkiem spełnienia wymagań dotyczących uprawnień i pozwolenia radiowego. Numer MMSI jest natomiast niezbędny do prawidłowego korzystania z funkcji DSC, w tym cyfrowego alarmowania.

Czy radio VHF działa bez zasięgu telefonu komórkowego?

 

Tak. Radio VHF wykorzystuje fale radiowe i nie potrzebuje sieci komórkowej ani dostępu do internetu. Umożliwia bezpośrednią łączność z innymi jednostkami i stacjami brzegowymi znajdującymi się w jego zasięgu. Dlatego stanowi ważny element wyposażenia bezpieczeństwa na jachcie.

Radio VHF to podstawowe urządzenie łączności morskiej, które umożliwia kontakt z innymi jachtami, portami, stacjami brzegowymi i służbami ratunkowymi. Jest szczególnie ważne w sytuacjach awaryjnych, gdy telefon komórkowy nie ma zasięgu.

 

Do obsługi morskiego radiotelefonu VHF w Polsce wymagane jest odpowiednie świadectwo operatora, np. Świadectwo Operatora Łączności Bliskiego Zasięgu (SRC). Jak korzystać z radia VHF, jakie kanały znać i jak prawidłowo prowadzić komunikację na morzu? Wyjaśniamy najważniejsze zasady.

 

Kanał 16 VHF – do czego służy?

 

Kanał 16 (156,8 MHz) to międzynarodowy kanał wywoławczy i bezpieczeństwa w łączności morskiej. Służy przede wszystkim do wzywania pomocy, przekazywania pilnych komunikatów i nawiązywania kontaktu z innymi jednostkami. Na morzu należy prowadzić na nim nasłuch zgodnie z obowiązującymi przepisami.

 

Na kanale 16 nadawane są:

 

  • MAYDAY – wezwanie pomocy w sytuacji bezpośredniego i poważnego zagrożenia życia lub jednostki.

  • PAN PAN – komunikat pilny dotyczący bezpieczeństwa jednostki lub osób, gdy sytuacja nie wymaga nadania MAYDAY.

  • SÉCURITÉ – komunikat dotyczący bezpieczeństwa żeglugi, np. ostrzeżenie nawigacyjne lub meteorologiczne.

  • Wywołania innych jednostek – po nawiązaniu kontaktu rozmowę przenosi się na odpowiedni kanał roboczy.

 

Ważne: Kanał 16 nie służy do prowadzenia zwykłych, długich rozmów. Po nawiązaniu kontaktu należy przejść na uzgodniony kanał roboczy, odpowiedni dla danego rodzaju łączności.

 

Zobacz też: Mgła na morzu – jak bezpiecznie płynąć przy ograniczonej widoczności?

 

Najważniejsze kanały VHF dla żeglarzy

 

Radiotelefony morskie korzystają z kanałów o różnych zastosowaniach. Przed rejsem po Bałtyku warto znać przede wszystkim:

  • Kanał 16 – wywołania, wezwania pomocy i komunikaty bezpieczeństwa.

  • Kanał 70 – cyfrowe wywołania DSC (Digital Selective Calling), w tym alarmowe. Nie służy do rozmów głosowych.

  • Kanał 11 – łączność operacyjna Morskiej Służby Poszukiwania i Ratownictwa (SAR).

  • Kanały 72 i 69 – wykorzystywane do komunikacji między jachtami, z uwzględnieniem lokalnych ograniczeń.

  • Kanały portowe – służą do kontaktu z kapitanatami, bosmanatami i służbami portowymi. Ich numery zależą od portu.

Ważne: Przed wejściem do portu sprawdź jego aktualny kanał roboczy w locji lub oficjalnych informacjach portowych.

 

Jak wywołać inny jacht przez radio VHF?

 

Łączność przez radio VHF odbywa się według określonych zasad. Aby nawiązać kontakt z innym jachtem, należy najpierw wywołać go na kanale 16, a następnie przejść na uzgodniony kanał roboczy.

Przykład wywołania jachtu „Słonik” przez jacht „Pelikan”:

  • Sprawdź kanał 16 – upewnij się, że nie trwa na nim korespondencja.

  • Wywołaj jacht: „Słonik, Słonik, Słonik, tu Pelikan, Pelikan, Pelikan, odbiór”.

  • Poczekaj na odpowiedź: „Pelikan, tu Słonik, odbiór”.

  • Uzgodnij kanał roboczy – np. kanał 72, i przełącz radiotelefon.

  • Kontynuuj rozmowę – na nowym kanale ponownie nawiąż kontakt i przekaż wiadomość.

 

Podstawowe zwroty w łączności VHF

 

  • Odbiór – koniec wypowiedzi, oczekiwanie na odpowiedź.

  • Bez odbioru – zakończenie korespondencji, bez oczekiwania na odpowiedź.

  • Powtórz – prośba o ponowne przekazanie wiadomości.

  • Zrozumiałem – potwierdzenie zrozumienia komunikatu.

 

Pamiętaj: Rozmowy na kanale 16 powinny być krótkie. Po nawiązaniu kontaktu przejdź na odpowiedni kanał roboczy, aby nie blokować częstotliwości wykorzystywanej do wywołań i komunikatów bezpieczeństwa.

 

Może Cię zainteresować: Kategorie projektowe jachtów — co oznaczają A, B, C i D?

 

MAYDAY – jak wezwać pomoc przez radio VHF?

 

MAYDAY to międzynarodowy sygnał alarmowy używany w sytuacji poważnego i bezpośredniego zagrożenia życia lub jednostki, gdy konieczna jest natychmiastowa pomoc. Komunikat głosowy nadaje się na kanale 16 VHF, z maksymalną dostępną mocą radiotelefonu.

 

Procedura nadawania MAYDAY:

 

  • Sygnał alarmowy: „MAYDAY, MAYDAY, MAYDAY”.

  • Identyfikacja: „Tu [nazwa jachtu]” – nazwa powtórzona trzykrotnie, następnie znak wywoławczy jednostki.

  • Powtórzenie alarmu: „MAYDAY, [nazwa jachtu]”.

  • Pozycja: współrzędne GPS lub namiar i odległość od znanego punktu.

  • Rodzaj zagrożenia: np. pożar, tonięcie jachtu lub człowiek za burtą.

  • Potrzebna pomoc: określ, jakiego rodzaju pomocy potrzebujesz.

  • Dodatkowe informacje: liczba osób na pokładzie, ewentualni ranni i inne informacje przydatne ratownikom.

  • Zakończenie: „Odbiór” – oczekuj na odpowiedź. Jeśli jej nie ma, ponów wezwanie.

 

Jeśli radiotelefon jest wyposażony w DSC, przed komunikatem głosowym należy również nadać alarm cyfrowy przyciskiem DISTRESS, zgodnie z instrukcją urządzenia.

 

PAN PAN i SÉCURITÉ – pozostałe sygnały bezpieczeństwa

 

  • PAN PAN – komunikat pilny, stosowany np. przy awarii napędu lub problemach zdrowotnych członka załogi, gdy nie występuje bezpośrednie zagrożenie wymagające MAYDAY.

  • SÉCURITÉ – komunikat dotyczący bezpieczeństwa żeglugi, np. ostrzeżenie o dryfującej przeszkodzie lub niebezpiecznych warunkach pogodowych.

 

Oba sygnały powtarza się trzykrotnie na początku wywołania, a następnie przekazuje odpowiednie informacje o sytuacji.

 

DSC – jak działa cyfrowe wezwanie pomocy na jachcie?

 

DSC (Digital Selective Calling) to system cyfrowego wywołania selektywnego, w który wyposażonych jest wiele współczesnych radiotelefonów morskich VHF. Umożliwia szybkie wysłanie alarmu do stacji brzegowych i innych jednostek wyposażonych w DSC.

 

W sytuacji zagrożenia wystarczy uruchomić alarm przyciskiem DISTRESS (zwykle czerwonym, zabezpieczonym klapką). Radiotelefon nadaje wtedy na kanale 70 następujące informacje:

 

  • Numer MMSI – unikalny, dziewięciocyfrowy identyfikator radiowy jednostki.

  • Pozycję GPS – jeśli radiotelefon ma wbudowany odbiornik GPS lub jest połączony z zewnętrznym źródłem danych.

  • Czas pozycji (UTC) – informację o czasie ustalenia współrzędnych, jeśli jest dostępna.

  • Rodzaj zagrożenia – jeśli został wcześniej wybrany; w przeciwnym razie alarm może zostać wysłany bez określenia jego rodzaju.

 

Ważne: Alarm DSC nie zastępuje głosowego wezwania MAYDAY. Po jego nadaniu należy, jeśli to możliwe, przekazać komunikat głosowy na kanale 16, podając pozycję, rodzaj zagrożenia i potrzebną pomoc.

 

Przeczytaj też: Prawo drogi na morzu – kto ma pierwszeństwo i kiedy ustąpić?

 

Radio VHF ręczne czy stacjonarne – jakie są różnice?

 

Na jachtach stosuje się dwa podstawowe rodzaje radiotelefonów VHF: przenośne i stacjonarne. Różnią się przede wszystkim mocą nadawania, zasięgiem i sposobem zasilania.

  • Radio VHF ręczne (handheld) – niewielkie, zasilane akumulatorem, zwykle o mocy do 5–6 W. Sprawdza się na mniejszych jachtach i jako dodatkowe urządzenie łączności.

  • Radio VHF stacjonarne – montowane na stałe, zazwyczaj o maksymalnej mocy 25 W. Dzięki antenie umieszczonej wysoko na maszcie może zapewniać większy zasięg łączności.

📻 Naucz się podstaw łączności radiowej na kursie żeglarskim

Podczas kursów żeglarskich SailCraft poznasz podstawy obsługi radia VHF, zasady komunikacji na morzu i procedury wzywania pomocy. Zdobądź wiedzę, która przyda Ci się podczas samodzielnych rejsów.

👉 Zobacz kursy żeglarskie SailCraft

17 listopada 2026

Radio VHF na jachcie – jak działa i jak go używać?

@2023 Copyright: sailcraft.pl